Merhaba değerli meslektaşlarım ve öğrenmeye meraklı genç dostlarım. Bugün yanınıza çayınızı, kahvenizi aldıysanız, tarihin en inatçı ve çalışkan isimlerinden birinin, Thomas Edison’un kapısını çalalım diyorum ve Edisonun hayatı ve çocukluğunu konuşalım. Hani şu “okulda başarılı olamaz” denilen ama dünyayı aydınlatan adamın hikayesi bu…
Aslında her şey 1847 yılında Ohio’da küçük bir evde başladı. Edisonun hayatı denilince çoğumuzun aklına hemen ampul gelir ama o ampulün ışığına ulaşana kadar ne yollardan geçtiğini bilmek asıl mesele. Yedi yaşındayken ailesiyle Port Huron’a taşındığında, okul hayatı sadece üç ay sürdü. Neden mi? Çünkü öğretmeni onun “algılamasının yavaş” olduğunu düşünüyordu. Düşünsenize, dünyanın en büyük mucitlerinden birine okulda yer yoktu!
Annesi Nancy, bir öğretmendi ve oğlundaki cevheri hemen fark etti. Onu evde eğitmeye başladı. Edison, henüz 10 yaşındayken evlerinin bodrumunda kendine küçük bir kimya laboratuvarı kuracak kadar meraklıydı. Bu merak, onu fizik ve kimya kitaplarının derinliklerine itti.
Edison 12 yaşına geldiğinde, sadece kitap okumakla yetinmedi. Port Huron ile Detroit arasında çalışan trende gazete satarak ailesine destek olmaya başladı. Ama o, boş durmayı hiç sevmezdi. Trenin yük vagonuna laboratuvarını taşıdı! Düşünün, sarsıntılı bir trende deneyler yapıyor, bir yandan da Michael Faraday’ın “Experimental Research in Electricity” kitabını satır satır okuyordu.
Faraday’ın deneylerini kendi imkanlarıyla tekrarlarken, elektriğin gizemli dünyasına iyice daldı. Bu süreçte Edison ve Tesla’nın Alternatif Akım ve Doğru Akım Karşılaştırılması konusundaki o meşhur rekabetin temelleri de aslında bu meraklı çocukluk yıllarında atılıyordu.
| Yıl | Önemli Gelişme |
|---|---|
| 1847 | Ohio’da dünyaya geldi. |
| 1857 | Kimya ve fizik kitaplarına ilgi duymaya başladı. |
| 1877 | Ses kayıt cihazı olan Gramofonu icat etti. |
| 1879 | İlk kullanışlı elektrik ampulünü geliştirdi. |
| 1931 | New Jersey’de hayata gözlerini yumdu. |
Edison’un başarısı sadece zekasından değil, pes etmemesinden geliyordu. 1878 yılında elektrikli lamba üzerine çalışmaya başladığında, binlerce kez deneme yaptı. Etrafındakiler “başaramadın” dediğinde o, “Hayır, sadece çalışmayan bin tane yol buldum” diyordu. İşte bu vizyon, bize her zaman MUSTAFA KEMAL GİBİ DÜŞÜNMEK gerektiğini, yani imkansız denilenin üzerine kararlılıkla gitmeyi hatırlatıyor.
21 Ekim 1879’da karbon flamanlı ampulü yakmayı başardığında, insanlık için yeni bir çağ başlıyordu. Sadece üç yıl sonra New York sokakları onun sayesinde ışıl ışıl oldu. Gramofondan telsiz telgrafa kadar binlerce patent alan bu adam, aslında bize çalışmanın ve merakın sınır tanımadığını öğretti.
1931 yılında aramızdan ayrıldığında arkasında karanlığı aydınlatan bir dünya bıraktı. Edison’un hayatı, bugün bile her başarısızlıkta pes etmeyi düşünen bizlere en güzel cevaptır.
1. Edison neden okuldan uzaklaştırıldı?
Edison, öğrenme biçimi o dönemki geleneksel sisteme uymadığı ve odaklanma sorunları yaşadığı için öğretmeni tarafından “algılaması yavaş” olarak nitelendirilmiş ve okuldan uzaklaştırılmıştır.
2. Edison ampulü icat ederken kaç deneme yaptı?
Edison’un uygun flamanı bulmak için 1000 ile 3000 arasında farklı materyal denediği bilinmektedir. Bu, onun ne kadar sabırlı bir araştırmacı olduğunu gösterir.
3. Edison’un en önemli buluşları nelerdir?
En bilinen icatları ampul, gramofon (ses kayıt cihazı), film gösterme makinesi (kinetoskopi) ve karbon mikrofonudur.
